met zeedee zapt u zelden

met zeedee zapt u zelden
22 september 2017 Mark van Braam
Mark van Braam
In Geen categorie

Waarde lezer,

Er wordt de laatste jaren regelmatig door sommige muziekliefhebbers beweerd dat de cd ‘uit’ is. En dat het nu alleen nog om streamen gaat, wanneer we het over een digitale muziekbron hebben… Zoals zo vaak is de theorie behoorlijk anders dan de realiteit. Ik durf te beweren dat ongeveer 50% van de luisteraars die ik hier spreek, in het gelukkige bezit zijn van een cd speler.

Per land schijnt het gebruik van streamen versus cd speler nogal te verschillen; ik heb me ook laten vertellen dat in Japan slechts zo’n 15% van de audiofielen met streaming bezig is. En verder zijn er velen onder u, die streamen en daarnaast ook genieten van hun cd collectie en dagelijks een cd speler gebruiken.

Laten we in elk geval niet in de discussie rollen dat streamen beter zou zijn dan cd, of cd beter zou zijn dan streamen. En laten we ook niet in een discussie geraken dat cd ouderwets of zo zou zijn; immers blijken de ‘ouderwetse’ elpees, nog los van de geluidsmatige aspecten, superhip te zijn. En ik doe een voorspelling dat ons dit met de cd ook te wachten staat. Nou ja, dat ‘hippe’ eraan hoeft voor mij dan ook niet per se, maar dat terzijde.

Er zijn winkels die zich voornamelijk richten, wanneer het gaat over een digitale bron, op het streamen en ook zijn er winkels die zich wat digitaalheden betreft, meer richten op cd. AUDIO21 is van het laatste soort. Wij hebben een behoorlijk aantal cd spelers in onze collectie en vandaag ga ik het met u hebben over een zeer bijzonder exemplaar: de Jadis JD3 Evolution.

We hebben het over een speler die recentelijk uit de collectie van Jadis is gehaald en daar had men een aantal praktische redenen voor. In de plaats ervan kwam de Orphée en deze Orphée is thans opgevolgd door een mkII versie. De JD3 bestaat uit twee kasten; de bovenste bevat het loopwerk met D/A converter en de onderste een separate voeding. Zowel in de voeding als in het digitale domein worden buizen gebruikt. Immers hebben we het over Jadis :).

De speler kostte enkele jaren geleden € 10.900,— en dat was gezien de prestatie eigenlijk een relatief koopje. Hoe gek dit ook klinkt bij dit soort bedragen en ik hoop dat u m’n gekozen bewoordingen hierover kunt vergeven. Wij bieden u deze ex-demo aan voor € 8.900,—. We hebben het dus niet over een jarenlang gebruikt- en uitgewoond exemplaar.

Vandaag zat ik te luisteren met een regelmatige bezoeker, die bij hem thuis zeer veel aandacht heeft gegeven aan zijn streamer, separate dac, separate voeding en zelfs een tweede separate voeding. En uiteraard de bijbehorende bekabelingen. We genoten van een cd die hij thuis ook beluistert en hij beaamde sportief, dat hij het nog nooit zo goed en mooi gehoord had.

We zaten een beetje te grappen of we het bij de JD3 eigenlijk wel over een cd speler mogen hebben. Zou de term: ‘muziekmachine’ niet beter zijn? Het komt eigenlijk omdat de JD3 zo bovenaards klinkt en zo verfijnd superieur voelt; de muziek vloeit zo rijk de kamer in, de artefacten die elke cd speler in mindere- of meerdere mate heeft ten opzichte van een vergelijkbare analoge bron, lijken bijna afwezig. Heel knap. En ja, ik heb wat met bovenladers; voelt een beetje als ‘plaatjes draaien’, maar dan met een bescheiden schijfje. En dan moet ik even aan mijn 93-jarige opa denken; hij dronk nooit uit grote glazen, maar altijd uit een bescheiden klein, maar mooi handgegraveerd borrelglas. Ik keek er altijd gebiologeerd naar en als klein jochie vertelde ik mijn moeder: “opa drinkt water uit een klein glaasje”. Tja, later begreep ik pas hoe het werkelijk zat met dat ‘water’ en heerlijk toch; voortschrijdend inzicht.

Wanneer ik deze speler vergelijk met andere spelers in deze prijsklasse, vallen een paar dingen op. Ten eerste vult de kamer zich meer met geluid en muziek, waarbij de illusie die we zoeken: alsof we bij de opname aanwezig zijn, in een vergrotende trap aanwezig is.

Ten tweede is de klank volledig neutraal, maar wel met de gouden tonen, die dansen en verleiden, zoals een Jadis dit lijkt te kunnen. Ten derde is de coherentie tussen de uitvoerenden zo natuurlijk; duidelijk separaat, maar ook duidelijk samenspelend met als resultaat dat de muziek onwaarschijnlijk natuurlijk klinkt.

Bij een zojuist aangekomen cd van pianiste Evelina Vorontsova, laat de JD3 horen dat ze van Russische afkomst is, ondanks dat Evelina al jaren in Nederland woont. Het apparaat legt een essentie bloot die ik zelden tegenkom.

Een JD3 van Jadis komt u waarschijnlijk nooit tegen in de nieuwstaat waarin deze speler zich bevindt en zal een muzikale weldaad zijn voor iemand die zich niet van de wijs laat brengen en wil genieten van zijn/haar cd collectie op topniveau. En welk een heerlijke gedachte; de oneindige hoeveelheid cd’s die onze wereld rijk is; als we ze allemaal achter elkaar zouden willen beluisteren, zouden we minimaal 3 levens nodig hebben. 

En met een glas rood in de hand durf ik te beweren: “met zulks een zeedee zpelert, zapt u zelden”.